0 نظر

1093 روز پیش

دیسکینزی دیررس یکی از عوارض جانبی داروهای ضد روان پریشی است. این داروها برای درمان اسکیزوفرنی و سایر اختلالات سلامت روان استفاده می شوند.

دیسکینزی دیررس باعث حرکات سفت و تکان دهنده صورت و بدن شما می شود که نمی توانید آنها را کنترل کنید.

ممکن است چشم‌هایتان را پلک بزنید، زبانتان را بیرون بیاورید یا دست‌هایتان را تکان دهید بدون اینکه این کار را انجام دهید.

همه کسانی که داروی ضد روان پریشی مصرف می کنند به آن مبتلا نمی شوند.

اما اگر این اتفاق بیفتد، گاهی دائمی است. بنابراین اگر حرکاتی دارید که نمی توانید کنترل کنید، فوراً به پزشک خود اطلاع دهید.

برای کاهش علائم، پزشک ممکن است:

• دوز را کاهش دهید
• داروی دیگری را به آنچه مصرف می کنید اضافه کنید تا به عنوان پادزهر عمل کند
• شما را به داروی دیگری سوق دهید

همچنین ببینید:

درد عصب سه قلوی صورت (نورالژی تری ژمینال)

علائم دیسکینزی دیررس

دیسکینزی دیررس باعث حرکات سفت و تند می شود که نمی توانید آنها را کنترل کنید. آنها عبارتند از:

دیسکینزی دهانی باکو-لنگوال: باعث حرکات کنترل نشده در صورت شما یعنی لب ها، فک یا زبان می شود. شما ممکن است:

• بدون تلاش زبان خود را بیرون بیاورید
• سریع چشمک بزن
• جویدن
• لب هایتان را بکوبید یا تکان دهید
• گونه هایت را پف کن
• اخم
• غرغر کردن

دیسکینزی اندام ها: همچنین می تواند بازوها، پاها، انگشتان دست و پا را تحت تاثیر قرار دهد. که می تواند باعث شود:

• انگشتان خود را تکان دهید
• به پاهای خود ضربه بزنید
• بازوهای خود را تکان دهید
• لگن خود را بیرون بیاورید
• از این طرف به طرف دیگر تاب بخورید

این حرکات می توانند سریع یا آهسته باشند. ممکن است کار کردن و فعال ماندن برایتان سخت باشد.

علل و عوامل خطر

داروهای ضد روان پریشی اسکیزوفرنی، اختلال دوقطبی و سایر بیماری های مغزی را درمان می کنند.

پزشکان آنها را داروهای اعصاب نیز می نامند.

آنها یک ماده شیمیایی مغز به نام دوپامین را مسدود می کنند.

این به سلول ها کمک می کند تا با یکدیگر صحبت کنند و باعث می شود عضلات به آرامی حرکت کنند.

وقتی مقدار کمی از آن را داشته باشید، حرکات شما می تواند تند و تند و از کنترل خارج شود.

در صورت مصرف داروی ضد روان پریشی می توانید به دیسکینزی دیررس مبتلا شوید.

اما موارد نادری از آن پس از یک دوز داروی ضد روان پریشی مشاهده شده است.

نسخه های قدیمی این داروها بیشتر از نسخه های جدیدتر باعث ایجاد این مشکل می شوند.

با این حال، برخی از مطالعات خطر مشابهی را از هر دو نوع نشان می‌دهند.

داروهای ضد روان پریشی که می توانند باعث دیسکینزی دیررس شوند شامل داروهای ضد روان پریشی مانند:

• هالوپریدول (Haldol)
• فلوفنازین
• ریسپریدون (ریسپردال)
• اولانزاپین (Zyprexa)

هر چه مدت زمان بیشتری از داروی ضد روان پریشی استفاده کنید، شانس ابتلا به دیسکینزی دیررس افزایش می یابد.

برخی از داروهایی که حالت تهوع، رفلاکس و سایر مشکلات معده را درمان می‌کنند نیز در صورت مصرف بیش از 3 ماه می‌توانند باعث دیسکینزی دیررس شوند.

این شامل:

• متوکلوپرامید (Reglan)
• پروکلروپرازین (کامپازین)

به احتمال زیاد به آن مبتلا خواهید شد اگر:

• زنی هستند که یائسگی را پشت سر گذاشته اند
• بالای 55 سال سن دارند
• سوء مصرف الکل یا مواد مخدر
• آفریقایی آمریکایی یا آسیایی آمریکایی هستند

تشخیص دیسکینزی دیررس

تشخیص دیسکینزی دیررس ممکن است سخت باشد. علائم ممکن است تا ماه ها یا سال ها پس از شروع مصرف داروهای ضد روان پریشی ظاهر نشوند.

یا ممکن است ابتدا بعد از قطع مصرف دارو متوجه حرکات آن شوید.

زمان بندی می تواند تشخیص اینکه آیا دارو باعث علائم شما شده است یا خیر.

مقیاس حرکت غیر ارادی غیرطبیعی (AIMS): اگر برای بیماری های روانی دارو مصرف می کنید، پزشک باید حداقل سالی یک بار شما را معاینه کند، تا مطمئن شود که دیسکینزی دیررس ندارید.

آنها می توانند یک معاینه فیزیکی به نام مقیاس حرکت غیر ارادی غیرطبیعی به شما بدهند که به آنها کمک می کند تا حرکات غیر طبیعی را ارزیابی کنند.

آنها همچنین می‌توانند آزمایش‌هایی را انجام دهند تا بفهمند آیا شما اختلال دیگری دارید که باعث حرکات غیرطبیعی می‌شود.

مانند:

• فلج مغزی
• بیماری هانتینگتون
• بیماری پارکینسون
• سکته
• سندرم تورت

برای رد این شرایط، ممکن است موارد دیگری لازم باشد:

• آزمایشات خون
• اسکن های تصویربرداری از مغز، مانند سی تی اسکن یا اسکن MRI

درمان و پیشگیری

هدف جلوگیری از دیسکینزی دیررس است. ممکن است که پزشک داروی جدیدی را برای درمان یک اختلال سلامت روان تجویز می کند.

در مورد عوارض جانبی آن بپرسید، فواید دارو باید از خطرات آن بیشتر باشد.

اگر مشکلات حرکتی دارید، به پزشک خود اطلاع دهید اما مصرف دارو را خود به خود قطع نکنید.

پزشک می‌تواند شما را از داروهایی که باعث ایجاد حرکات شده است خارج کند یا دوز را کاهش دهد.

ممکن است لازم باشد داروی ضد روان پریشی جدیدتری را تغییر دهید که ممکن است کمتر باعث ایجاد دیسکینزی دیررس شود.

همچنین ببینید:

روان پریشی چیست!؟

دو داروی مورد تایید FDA برای درمان دیسکینزی دیررس وجود دارد:

• دوترابنازین (Austedo)
• والبنازین (اینگرزا)

هر دوی این داروها به روش های مشابهی برای تنظیم میزان جریان دوپامین در نواحی مغزی که انواع خاصی از حرکات را کنترل می کنند، کار می کنند.

هر دو گاهی اوقات می توانند باعث خواب آلودگی شوند.

همچنین نشان داده شده است که Austedo گاهی اوقات باعث افسردگی در بیماران مبتلا به بیماری هانتینگتون می شود.

هیچ مدرکی مبنی بر اینکه داروهای طبیعی می توانند آن را درمان کنند وجود ندارد.

اما برخی ممکن است به حرکات کمک کنند:

• جینکو بیلوبا
• ملاتونین
• ویتامین B6
• ویتامین E

قبل از مصرف هر گونه مکملی برای علائم خود با پزشک خود صحبت کنید.

توجه : مطالب پزشک من از منابع خارجی ترجمه شده و تنها جنبه اطلاع رسانی و آموزشی دارد . از این رو توصیه پزشکی تخصصی تلقی نمی شوند و نباید آنها را جایگزین مراجعه به پزشک جهت تشخیص و درمان دانست .

منابع:

webmd